Biçinə hazırlıq: martda yağış riski və ot biçinində ideal saatlar
Ot hazırlığı Azərbaycanda heyvandarlığın əsas dayaqlarından biridir. Keyfiyyətli yem bazasının formalaşması birbaşa ot biçininin düzgün vaxtda və düzgün texnika ilə aparılmasından asılıdır. Xüsusilə yazın əvvəlində – martda biçin məsələsi fermerlər arasında tez-tez müzakirə olunur. Bu dövrdə hava şəraitinin qeyri-sabitliyi, yağış riski və torpağın rütubəti düzgün qərar verməyi daha da vacib edir.
Biçinə hazırlıq niyə bu qədər önəmlidir?
Ot biçini bir neçə mərhələdən ibarətdir və hər mərhələdə buraxılan səhv yem keyfiyyətinə, məhsuldarlığa, hətta texnikanın sıradan çıxmasına səbəb ola bilər.
Biçinə hazırlıq zamanı diqqət edilməli əsas məqamlar:
- Sahənin vəziyyətinin qiymətləndirilməsi;
- Torpaq rütubətinin yoxlanılması;
- Otun inkişaf mərhələsinin düzgün seçilməsi;
- Otbiçən aqreqat və digər texnikaların texniki baxışı;
- Hava proqnozunun izlənməsi.
Mart ayı bu baxımdan xüsusilə həssas dövrdür.
Martda biçin: üstünlüklər və risklər
Martda ot biçininin üstünlükləri:
Bir çox bölgələrdə mart ayı otun sürətlə inkişaf etdiyi mərhələdir. Erkən biçin aşağıdakı üstünlükləri yarada bilər:
- Otun qida dəyəri yüksək olur;
- Zülal miqdarı daha çox saxlanılır;
- Sonrakı biçinlər üçün sahə tez bərpa olunur;
- Erkən yem ehtiyatı formalaşır.
Bu səbəbdən bəzi fermerlər martda ot biçinini məqsədəuyğun hesab edirlər.
Martda yağış riski
Mart ayının əsas problemi hava şəraitidir. Azərbaycanda martda:
Qısamüddətli, lakin intensiv yağışlar olur, torpaq tez yumşalır. Səhər və axşam saatlarında yüksək rütubət müşahidə edilir.
Yağış riski nəzərə alınmadan aparılan ot biçini aşağıdakı problemlərə yol aça bilər:
Ot torpaqla qarışır və çirklənir. Quruma prosesi ləngiyir, küflənmə riski artır. Yemin keyfiyyəti aşağı düşür.
Bu səbəbdən martda biçin qərarı verərkən təkcə təqvimə yox, real sahə və hava şəraitinə baxmaq lazımdır.
Martda ot biçini üçün sahənin uyğunluğu necə yoxlanmalıdır?
Fermerlər üçün sadə, amma effektiv üsullar mövcuddur:
- Torpaq testi
Ayaqla sahəyə daxil olun. Əgər torpaq ayağa yapışırsa və iz qalırsa, biçin üçün tezdir.
- Otun hündürlüyü
Ot hələ çox cavan və qısa olarsa, biçin məhsuldarlığı aşağı düşəcək.
- Yağışdan sonrakı müddət
Yağışdan sonra ən azı 24-48 saat gözləmək tövsiyə olunur.
Bu yoxlamalar martda biçin zamanı riskləri azaltmağa kömək edir.
Otbiçən aqreqat seçimi və sazlanması, texnikanın biçində rolu
Keyfiyyətli biçin üçün düzgün otbiçən aqreqat seçimi əsas şərtlərdən biridir. Azərbaycanda ən çox istifadə edilən otbiçən növləri bunlardır: asma, yarıasma, diskli və barabanlı otbiçənlər.
Mart ayında torpaq nisbətən yumşaq olduğundan aqreqatın torpağı zədələməməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Otbiçənin düzgün sazlanması
Biçinöncəsi mütləq bunlar yoxlanmalıdır:
- Kəsici bıçaqların iti olması;
- Kəsim hündürlüyünün düzgün tənzimlənməsi;
- Aqreqatın traktora balanslı qoşulması;
Kəsim hündürlüyü çox aşağı olarsa, torpaq və daşlar ota qarışa bilər. Bu isə həm yem keyfiyyətini azaldar, həm də otbiçən üçün risk yaradar.
Ot biçinində ideal saatlar hansılardır?
Ot biçinində ideal saatlar birbaşa rütubət səviyyəsi ilə bağlıdır. Mart ayında bu xüsusilə önəmlidir.
Ən uyğun saatlar:
- Səhər: 10:30 – 13:00;
- Günorta: 14:00 – 17:00.
Bu saatlarda şeh tam çəkilmiş, ot səthi nisbətən quru olur, biçin daha təmiz aparılır.
Uyğun olmayan saatlar:
- Səhərin erkən saatları (şehli vaxtlar);
- Günəşin batışına yaxın saatlar;
- Yağışdan dərhal sonra.
Bu vaxtlarda aparılan ot biçini otun gec qurumasına və keyfiyyət itkisinə səbəb olur.
Martda biçin zamanı ən çox edilən səhvlər
Fermerlər arasında tez-tez rast gəlinən səhvlər bunlardır:
- Hava proqnozuna baxmadan biçinə başlamaq;
- Torpaq hələ yaş ikən sahəyə texnika salmaq;
- Kəsim hündürlüyünü çox aşağı seçmək;
- Otbiçən aqreqata texniki baxış etməmək.
Bu səhvlər həm məhsul itkisinə, həm də əlavə xərclərə yol açır.
Martda ot biçini edərkən praktik tövsiyələr
Fermerlər üçün qısa və faydalı məsləhətlər:
- Biçinə başlamadan 2–3 gün öncə hava proqnozunu izləyin;
- Sahəni hissə-hissə biçin, riskləri bölüşdürün;
- İlk biçini sınaq sahəsində aparın;
- Otun quruma sürətini müşahidə edin;
- Otbiçəni mövsümə uyğun sazlayın.
Bu yanaşma mart ayında təhlükəsiz və səmərəli ot biçini aparmağa imkan verir.
Biçinə hazırlıq düzgün aparılmadıqda, ən məhsuldar sahələr belə, gözlənilən nəticəni verməyə bilər. Xüsusilə martda biçin zamanı yağış riski, torpaq rütubəti və günün saatı həlledici rol oynayır. Düzgün otbiçən aqreqat seçimi, ot biçinində ideal saatlara riayət və sahənin vəziyyətinin düzgün qiymətləndirilməsi fermerlərə həm keyfiyyətli yem, həm də uzunmüddətli məhsuldarlıq qazandırır.
Uğurlu ot biçini təkcə texnika deyil, doğru zaman və düzgün qərarların nəticəsidir.
Təsərrüfatına uyğun biçin aqreqatlarını və traktorları BİR-BİRİNDƏN SƏRFƏLİ TƏKLİFLƏR, 40 % dövlət güzəşti və 60 ayadək FAİZSİZ lizinqlə “Prior Leasing”dən əldə et!
geri
